Năm xưa, khi bác Châu vừa vào xưởng sửa xe, bác chỉ là một người học việc chẳng biết gì.

Thầy của bác là một ông lão rất nóng tính.

Ngày nào ông cũng mắng bác.

Bắt bác lau nhà.

Khiêng lốp xe.

Rửa linh kiện.

Có lần bác sửa hỏng một động cơ.

Người thầy ấy suýt nữa đã đuổi bác đi.

Nhưng cuối cùng ông vẫn giữ bác lại.

Ông chỉ nói một câu:

“Bây giờ con chưa biết làm, không có nghĩa là sau này con cũng không làm được.”

Bác Châu ghi nhớ câu nói ấy suốt mấy chục năm.

Bởi vậy, sau khi xưởng sửa xe không còn nữa, bác vẫn không từ bỏ việc dạy nghề cho người khác.

Tôi nhìn những bức ảnh chụp các thanh niên treo trong gara.

Đột nhiên hỏi:

“Giờ những người này đều đang ở đâu vậy bác?”

Bác Châu mỉm cười.

“Ai cũng có cửa tiệm riêng rồi.”

“Người mở xưởng chuyên sửa Mercedes-Benz kia cũng là học trò của bác ạ?”

“Ừ.”

“Còn người chuyên độ xe?”

“Cũng vậy.”

“Còn người làm trưởng bộ phận kỹ thuật ở đại lý ô tô chính hãng?”

“Cũng là học trò của bác.”

“Thế tại sao bác vẫn làm bảo vệ ở đây?”

“Bởi vì giờ chúng nó đều giỏi hơn bác rồi.”

“Bác thấy vui lắm.”

Đôi khi, con người rất dễ nghĩ rằng thất bại đồng nghĩa với việc mình đã thua cuộc.

Nhưng hôm ấy, tôi đột nhiên cảm thấy cuộc đời bác Châu có lẽ chẳng phải một cuộc đời thất bại.

Chỉ là bác không giữ thành công cho riêng mình mà thôi.

Xưởng sửa xe bác từng gây dựng đã không còn.

Tiền bạc cũng mất hết.

Ngôi nhà suýt nữa phải bán đi.

Cuối cùng, bác chỉ có thể tìm một công việc bình thường để bắt đầu lại.

Thế nhưng những người bác từng đào tạo vẫn còn đó.

Có người mở được cửa tiệm riêng.

Có người trở thành trưởng bộ phận kỹ thuật.

Có người tiếp tục truyền dạy những kiến thức bác từng chỉ bảo cho thế hệ sau.

Bác mất đi một cửa tiệm.

Nhưng lại đào tạo nên cả một thế hệ thợ sửa xe.

Vài tháng sau.

Công ty tôi chuẩn bị thay một loạt xe phục vụ công việc.

Người phụ trách mua sắm nhờ tôi giới thiệu một công ty sửa chữa, bảo dưỡng ô tô đáng tin cậy.

Tôi lập tức nhớ đến bác Châu.

Tôi hỏi:

“Bác Châu, trong số học trò cũ của bác, có ai mở tiệm làm ăn uy tín không?”

Bác hơi ngạc nhiên.

“Có chứ.”

“Tiệm nào vậy bác?”

Bác nói cho tôi một cái tên.

Tôi lên mạng tìm hiểu.

Hóa ra cửa tiệm ấy đã khá nổi tiếng trong thành phố.

Ông chủ chính là một học trò cũ của bác.

Cuối cùng, công ty chúng tôi quyết định ký hợp đồng hợp tác với họ.

Lần đầu tiên chúng tôi đến cửa tiệm ấy.

Vừa nhìn thấy bác Châu, ông chủ lập tức sững người.

“Thầy?”

Bác Châu cười nói:

“Đừng gọi thầy nữa.”

“Giờ con mới là ông chủ.”

Người đàn ông ấy bước tới.

Ôm chầm lấy bác.

“Thầy mãi mãi là thầy của con.”

Bác Châu vỗ nhẹ lên vai anh ấy.

Không nói gì.

Tôi đứng bên cạnh.

Đột nhiên cảm thấy cảnh tượng ấy còn khiến người ta vui hơn cả việc ký được một hợp đồng lớn.

Nhờ bác Châu giới thiệu, công ty đã tìm được một đối tác bảo dưỡng xe đáng tin cậy. Sau khi biết bác từng có hơn hai mươi năm kinh nghiệm sửa chữa ô tô và nhiều lần giúp nhân viên phát hiện những sự cố về xe, ban lãnh đạo quyết định tăng lương cho bác.

Tôi hỏi:

“Sau này bác vẫn tiếp tục sửa xe chứ?”

“Vẫn sửa.”

“Vẫn làm bảo vệ nữa ạ?”

“Vẫn làm.”

Tôi bật cười.

“Giờ chắc bác cũng không còn quá thiếu tiền nữa nhỉ?”

“Quen rồi.”

“Thế sao bác không nghỉ hưu?”

Bác nhìn về phía xa.

“Vẫn còn mấy đứa trẻ chưa biết nghề.”

“Mấy đứa mới đến ấy.”

“Sau này họ cũng sẽ tự mở tiệm riêng sao bác?”

“Nếu chúng nó chịu học.”

Một buổi tối nọ.

Tôi đang chuẩn bị rời công ty.

Bác Châu bỗng đưa cho tôi một cốc cà phê.

Tôi ngạc nhiên.

“Cho cháu ạ?”

“Hôm nay đến lượt bác mời cháu.”

Tôi nhận lấy cốc cà phê.

“Cuối cùng bác cũng biết thưởng thức cà phê rồi à?”

“Không phải.”

“Chỉ là bác cảm thấy mình còn nợ cháu rất nhiều cốc.”